ریمپ وچیپ تیونینگ (valeo-pl4- prid immo (3224710010
دامپ تیونینگ (valeo pl4 prid immo (3224710010 برای خودروی پراید بنزینی با افزایش 18 الی20 درصد توان ,برای موتورهای استاندارد(بدون روغن سوزی وکمپرس استاندارد پیستونها)تمامی دامپهای ریمپ اراعه شده در این سایت,دارای چکسام تصحیح شده و تست شده بروی خودرو میباشند.شما میتوانید این برنامه را با استفاده از TNM5000a توسط کابل obd بدون باز کردن ecu از روی خودرو با زدن کلید (ریختن برنامه) بدون بهم زدن کیلومتر کارکرد وکد سویچ برنامه ریزی کنید یاتوسط پروگرامر ویا جیتک با باز کردن ای سی یو دانلود نمایید.برای دانلود نیازی به دستکاری ایپرام 95160 و سیستم ایموبلایزر نمیباشد.برای کسب اطلاعات بیشتر میتوانید با صندوق پستی ali.ranji200@gmail.com ویا باتلگرام alianji2000 یا تلفن 09144001152 تماس حاصل نمایید
نمونه سوال امتحان درس تئوری پوسته ها و ورقها به همراه پروژه کلاسی
نمونه سوالات امتحان درس تئوری پوسته ها و ورقها به همراه کدنویسی هر مساله با برنامه maple
, matlab,ansys و مقایسه نتایج با هم
این محموعه شامل 26 صفحه بوده و مسائل متنوعی از درس تئوری پوسته و ورق با کیفیت تایپ عالی وبصورت کاملا تشریحی و با توضیح حل شده اند. وسپس با برنامه های متلب یا میپل نیز کدنویسی برای هر مساله انجام شده و جوابها مقایسه شده اند
در این مجموعه از روش سوپرپوزیشن و روش ناویر و لوی در حل مساله ها فراوان استفاده شده است.
Gas Turbines: A Handbook of Air, Land and Sea Applications
Claire Soares EMM Systems Dallas Texas USAPrincipal Engineer (P. E.)
مقاله43-بهره وری 150 ص
در فصل اول ادبیات موضوعی مورد بررسی قرار می گیرد که تعریف بهره وری و معرفی شاخصهای بهره وری در بخش (1-1) مورد بحث قرار گرفته است. در بخش (1-2) مفهوم دستمزد مورد بررسی قرار گرفته است. بخش (1-3 ) به اهمیت و مفاهیم فناوری اطلاعات و مسیر تحولات کامپیوتر و اینترنت اختصاص داده شده است و در انتها و بخش (1-4 ) به خلاصه ای از وضعیت فناوری اطلاعات در ایران وجهان پرداخته شده است .
1-1- بهره وری
امروزه وجود رقابتهای جهانی و سیر پر شتاب تکنولوژی برای تسخیر بازار یک سو و محدودیت منابع طبیعی از سوی دیگر ، ضرورت توجه به بهره وری را برای همگان روشن ساخته است . اینک سیاستگذاران و مدیران « بهبود بهره‌وری » را گاه به عنوان ابزار و گاه به عنوان هدف مورد توجه قرار می‌دهند.
جمیع اختراعات و ابداعات بشر ابتدائی ترین ابزار کار در اعصار بدوی گرفته تا پیچیده ترین تجهیزات مکانیکی و الکتریکی زمان حاضر، متأثر از همین تمایل و اشتیاق به بهره وری افزونتر بوده است.[1]
یکی از مهمترین اهداف بهر وری ، افزایش مطلوبیت زندگی ، رفاه بیشتر ،آرامش و آسایش انسانهاست که امروزه یکی از اهداف کشورها می باشد . همانطور که گفته شد ، امروزه در اقتصاد کلیه کشورها ، چه توسعه یافته و چه توسعه نیافته ، توجه به افزایش بهره وری امری ضروری تلقی می شود ، زیرا کشورها می توانند با استفادة بهینه از منابع کمیاب ، کالاهایی با کیفیت بالا و قدرت رقابتی بیشتر تولید کنند و این خود باعث رفاه و آسایش افراد جامعه می‌شود ، زیرا کشورها می توانند با استفادة بهنیه از منابع کمیاب ، کالاهایی با کیفیت بالا و قدرت رقابتی بیشتر تولید کنند و این خود باعث رفاه و آسایش افراد جامعه می شود. به همین دلیل برخی از کشورها ، سرمایه گذاری های عظیم و گسترده ای را برای ارتقاء و گسترش آن در تمام سطوح جامعه انجام داده و از این طریق به درجات بالایی از رشد و توسعه دست یافته‌اند.
1-1-1- تعریف بهره وری
کلمة « بهره وری » معادل فارسی انتخاب شده برای لغت «productivity » می‌باشد. تعاریف متعددی برای بهره وری صورت گرفته است که به مرور زمان دستخوش تغییرات شده است .
اولین بار این واژه در آثار قدما ، بخصوص در اثری از آگریکولا (Agricola ) به نام (De-Re-Metadlical ) عنوان شده است . اما در قرن هیجدهم فیزیوکراتهایی همچون کوئیزنی (Quesnay ) در سال 1766 و لنیزه (Li-Littre ) در سال 1883 به این واژه مفهوم قدرت تولید کردن اطلاق کردند. [2]
در مباحث اقتصادی ، بخصوص بهره وری نیروی کار ، در نظریات « تقسیم کار » آدام اسمیت ، برای اولین به چشم می خورد . که اسمیت معتقد بود که با تقسیم کار می توان تولید نهایی نیروی کار را را افزایش داد .
- تعریف قدرت تقلید کردن در فرهنگ لاروس تاسال 1949 مشاهده شده است . اما از اوایل قرن بیستم اقتصاد دانان به این واژه مفهوم جدیدی را بخشیدند که عبارت است از « رابطة قابل سنجش بین تولید و عوامل تولید»[3].
- منوچهر فرهنگ ، در فرهنگ لغت اقتصادی ، این کلمه را به قدرت تولید ، قابلیت تولید و مولویت و بهره وری ترجمه کرده است . و همچنین مرتضی قره باغیان در فرهنگ اقتصاد و بازرگانی ، بهره وری را « رابطة میان تولید کالا و خدمات با عوامل تولید مورد استفاده در تولید آن کالا و خدمات تعریف می کند» و می گوید که ، بهره وری هر عامل تولید معمولاً برابر است به نسبت تغییر در عامل تولید به تغییر در تولید با استفاده از شاخص عددی .
در ساده ترین تعریفی که از بهره وری صورت گرفته است ، بهره وری را نسبت داده به ستانده تعریف کرده اند :
این تعریف در اکثر کتابهایی که در مورد بهره وری صحبت می کنند به کار گرفته شده است. تعاریف دیگری نیز از بهره وری صورت گرفته که به صورت زیر می توان بیان کرد:[4]
- در سال 1950 سازمان همکاری اقتصادی اروپایی[5] (OECD ) :« بهره وری را خارج قسمت بازده به یکی از عوامل تولید تعریف می کند. بدین ترتیب می توان از بهره وری سرمایه، بهره‌وری سرمایه‌گذاری، بهره وری مواد خام ، بسته به اینکه بازده در ارتباط با سرمایه و سرمایه گذاری ، یا مواد خام ، و غیره مورد بررسی قرار گیرد، نام برد »
- اشتانیز (P.O.Stenier ) : «بهره وری را معیار عملکرد و یا قدرت و توان موجود در تولید کالا و خدمات تعریف می کند».
- سیگل (Sigle ) : « مجموعه نسبتهای بازده به داده ».
- ماندن (Mundel ) : «بهره وری به مفهوم نسبت بین بازده تولید به واحد منابع مصرف شده است که با یک نسبت مشابه به دورة پایه مقایسه می شود و به کار می رود. بهره وری برابر است با خارج قسمت خروجی ( میزان تولید) بریکی ( یا همه ) از عوامل تولید ».
- دیویس (Davis ):«تغییر بدست آمده در شکل محصول درازاء منابع مصرف شده ».
- فابریکانت (Fabricant ) : « یک نسبت همیشگی بین خروجی به ورودی ».
- سومانت( Sumanth ): « یک نسبت بین خروجی ملموس و ورودی ملموس».
- ایسترفیلد (T.E.Eeasterfield) :« بهره وری را نسبت بازدة سیستم تولیدی به مقداری که از یک یا چند عامل تولیدی به کار گرفته شد است را بیان می کند ».
- ژان فورایسته ( Fourastie) : او به مقوله انسانی واجتماعی بهره وری اهمیت می دهدو هدف اصلی از بالاتر بودن بهره وری را کم کردن قیمت فروش ، افزایش قدرت خرید مزد بگیران ، ارتقاء سطح زندگی و تسریع و پیشرفت اجتماعی می داند نه فقط بهبود موقعیت اقتصادی فنی بنگاههای تجاری و افزایش فاصله بین قیمت فروش و هزینه تولید و مالاً منافع بیشتر.
- تعریف سازمان بین المللی کار[6](ILO) : سازمان بین المللی کار بهره وری را این طور بیان می کند که « معیار برای بخش بهره وری ، نسبت ترکیب عوامل اصلی تولید یعنی : زمین سرمایه ، نیروی کار و سازماندهی بر محصولات است».
- مرکز بهره وری ژاپن [7] (JPC) : این مرکز بهره وری را به صورت زیر تعریف می کند : « به حداکثر رساندن استفاده از منابع ، نیروی انسانی ،تسهیلات و غیره به طریق علمی . کاهش هزینه های تولید ، گسترش بازارها ، افزایش اشتغال و کوشش برای افزایش دستمزدهای واقعی و بهبود معیارهای زندگی ،آنگونه که به سود کارگر ، مدیریت و عموم مصرف کنندگان باشد.».
- سازمان بهره وری آسیایی [8](APO) : « بهره‌وری یک رابطه با یک مقایسه ارزشی میان مقدار کالا و خدمات تولید شده و مقدار منابع به کاررفته جهت تولید کالاها می باشد که به صورت یک نسبت توضیح داده می شود.»
- آژانس بهره‌وری اروپا[9](EPA): این آژانس معتقد است که بهره وری عبارت است از :
الف : بهره وری ، درجة استفاده مؤثر از هر یک از عوامل تولید است.
ب : بهره وری دردرجة اول یک دیدگاه فکری است که همواره سعی دارد ، آنچه را که در حال حاضر موجود است بهبود بخشد. بهره وری مبتنی بر این ایده و نظر است که انسان می تواند فعالیتهایش را هر روز بهتر از پیش به انجام رساند. علاوه بر آن بهره وری مستلزم آن است که به طور پیوسته تلاشهایی در راه انطباق فعالیتهای اقتصادی با شرایط دائماً در حال تغییر و همچنین تلاشهایی برای به کار گیری نظریه و روشهای جدید انجام گیرد».
سازمان بهره وری ملی ایران [10](NIPO) :« بهره وری یک فرهنگ ، یک نگرش عقلانی به کار و زندگی است که هدف آن هوشمندانه تر کردن فعالیتها برای دستیابی به زندگی بهتر و متعالی است.»
1-1-2- مدلها و شاخصهای بهره وری
لازمه تدوین یک استراتژی موفق برای بهبود بهره وری ، تنظیم روشی سیستماتیک برای اندازه گیری بهره وری هم در سطح کلان و هم در سطح خرد است . در این بخشها به مدلهای مختلف اندازه گیری اشاره می شود.
بهره وری جزئی : بهره وری جزئی به صورت نسبت تولید به نهاده مورد نظر تعریف می شود .
الف – بهره وری نیروی کار : [11]بهره وری نیروی کار یکی از شاخصهای مهم در استفاده بهینه از منابع است . بنابراین ، بهره وری نیروی کار مشخص کننده میزان تولیدی است که هر واحد نیروی کار در جریان تولید ایجاد می کند. در محاسبه بهره‌وری نیروی کار به دو پارامتر یعنی ارزش افزوده و متوسط ساعات کار صرف شده نیازمندیم و رشد بهره وری نیروی کار را می توان به صورت زیر محاسبه کرد:
که در آن :
GLp : شاخص بهره وری نیروی کار LP0 : بهره وری نیروی کار در سال پایه
LPt: بهره وری نیروی کار در زمان t Vt : ارزش افزوده به قیمت ثابت
L : تعداد نیروی کار
ب – بهره وری سرمایه : بهره وری سرمایه یکی دیگر از شاخصهای بهره وری جزئی است که متوسط ارزش افزوده حاصل از هر واحد سرمایه را بیان می کند که به صورت زیر محاسبه می شود:
که در آن :
Gcp : شاخص بهره وری سرمایه
CPt : بهره وری سرمایه در زمان t Vt: ارزش افزوده به قیمت ثابت
CPo: بهره وری سرمایه در سال پایه Kt: موجودی سرمایه به قیمت ثابت.
بهره وری کل : بهره وری کل نسبت کل ستاده به کل داده تعریف می شود. که شاخصها و روشهای متفاوتی برای اندازه گیری بهره وری کل وجود دارد که در زیر به مواردی از آنها اشاره خواهد شد:
الف : شاخص ابتدائی : فرض را بر این می گذاریم که تنها دو عامل سرمایه و نیروی کار در فعالیتهای تولیدی به کار گرفته می شوند. بنابراین بهره وری کل [12] (TFP) نسبت ارزش تولید به مجموع وزنی از ارزش عوامل تولید است که به صورت زیر محاسبه می شود:
TFPt: شاخص ابتدائی بهره وری کل
: ارزش تولید Wt.Lt: ارزش نیروی کار به کار رفته در تولید
rt.kt: ارزش سرمایه به کار رفته در تولید
: به ترتیب سهم نسبی (وزن ) عامل نیروی کار و عامل سرمایه از تولید می باشند .
ب – شاخص سولو : شاخص سولویکی از شاخصهای معروفی است که بیشتر در مباحث اقتصادی اندازه گیری بهره وری کاربرد دارد. تابع تولید از نوع کاب داگلاس را کهQ ارزش تولید ، k سرمایه ، L نیروی کار و و B به ترتیب کشش تولیدی نسبت به عامل سرمایه و نیروی کار را نشان می دهد و A ضریب تکنولوژی است ، در نظر بگیرید. با انجام ریاضی بر روی تابع تولید به رابطه زیر دست می‌یابیم که :
که در این رابطه نرخ رشد بهره وری کل عوامل تولید را نشان می دهد. و نرخ رشد نیروی کار و نرخ رشد سرمایه و نرخ رشد تولید را نشان می دهند.
ج – شاخص مقدار دیویژیا : در این روش شاخص بهره وری کل از نسبت شاخص تولید به شاخص نهاده ها به دست می آید. شاخص نهاده ها به وسیله شاخص دیویژیا که است ، اندازه گیری می شود. در این رابطه و B به ترتیب کشش تولید نسبت به سرمایه نیروی کار است که توسط تابع تولید کاب داگلاس تخمین زده می شوند. بدین ترتیب شاخص بهره وری کل عوامل تولید از رابطه زیر به دست می آید که در آن V ارزش افزوده به قیمت ثابت و D شاخص نهاده ها می باشد:
د – شاخص کندریک : تابعی که کندریک برای تخمین تغییرات بهره وری کل در ایالت متحده امریکا مورد استفاده قرار داده است، از نوع تابع تولید ضمنی است . شاخص بهره وری کل در این روش ، بر اساس نسبت محصول واقعی به میانگین وزنی عوامل تولید کار و سرمایه ، به صورت زیر محاسبه می شود:
که در آن ، w,r به ترتیب سهم سرمایه و نیروی کار درآمد ایجاد شده ، نیروی کار ، Vtارزش افزوده ، و K ارزش موجودی سرمایه بر اساس قیمتها ثابت می باشند.
رشد بهره وری بر اساس شاخص کندریک ، به صورت زیر محاسبه می شود:
اگر نتیجه مثبت باشد ، نشان دهنده رشد بهره وری در صنعت مورد نظر خواهد بود.[13]
هـ - مدل فوراسیته[14]: فوراسیته برای محاسبه بهره وری کل فرمول زیر ارائه می‌‌دهد :
که در آن :
P : بهره وری کل DL: کار مستقیم
Q : حجم فیزیکی محصولIL : کار غیر مستقیم
O : هزینه های سربار یا بالاسری
M : مواد و مصالح مصروفه E : انرژی صرف شده
و- مدل گریگ –هریس (Craig –Harris)
این مدل به صورت زیر تعریف می شود:
که در آن :
Pt: بهره وری کل R : نهاده مواد خام و قطعات و کالاهای نیمه ساخته
L : نهاده نیروی کار O : سایر نهاده های مربوط به کالاو خدمات (هزینه های سرباز )
C : نهاده سرمایه Qt: ستاده کل
ستاده کل در این مدل از جمع کلیه کالاهای تولید شده به قیمت فروش به اضافه سود سهام و بهره اوراق قرضه یا دیگر منابع شبیه به آن بدست میآید و داده ها در این مدل بصورت زیر تعریف می شوند:
×]نفر/ساعت کار انجام شده در هر گروه [= داده نیروی انسانی در سال جاری به قیمت سال پایه
]نرخ دستمزد سال پایه با میزان حقوق برای ان گروه خاص[
]قیمت مواد در سال پایه [×]کلیه واحدهای خریداری شده و میزان تغییر درموجودی انبار[= داده مواد خام و قطعات خریداری شد به قیمت سال پایه
داده های (هزینه های ) متفرقه شامل کلیه هزینه های انجام شده بجز داده های مربوطه به نیروی انسانی ، مواد و سرمایه می گردد.
داده سرمایه شامل تجهیزات ، موجودی نقد ، اسناد دریافتی و حسابهای دریافتی ، موجودی
انبار و سایر دارائی های جاری می گردد که تمامی اینها به قیمت سال پایه محاسبه می شوند.
ز- مدل ماندل : (Mundel Medel)
ماندل در سال 1976 شاخص بهره وری را به شکل زیر ارائه داده است:
|
(1
|
(2
که در آن :
PI : شاخص بهره وری
OMP : مجموع ستاده ها در دورة اندازه گیری شده
OBP: مجموع ستاده ها در دوره پایه
IMP: داده در دورة اندازه گیری شده
IBP: داده ها در سال پایه
ماندل معین نمی کند که دقیقاً چگونه داده ها و ستاده ها تجزیه و اندازه گیری میشوند.
ح-مدل تیلور – دیویس : (TyLor-Davis Model)
تیلورو دیویس معیار بهره وری کل عوامل برای یک بنگاه را به صورت زیر پیشنهاد می کنند:
|
که در آن :
S : فروش خالص تعدیل شده (فروش خالص که با استفاده از شاخص قیمت، اثر تورم از آن حذف شده است )
C : مجموع تغییرات موجودی انبار برای مواد خام و کالاهای تمام شده
MP : اقلام و خدماتی که از منابع خارجی قابل خرید هستند اما در داخل تولید می شوند برای مثال : تعمیر و نگهداری داخلی، ماشین آلات و تجهیزات که در داخل کارخانه تولید شده اند و تحقیق و توسعه و …
E : مواد خدماتی که از خارج بنگاه خریداری می شوند بعلاوه اجاره بها و استهلاک ماشین آلات ، ساختمانها و تجهیزات
W: حقوق و دستمزد
B :سهم سود، تعطیلات بیماری ، تمامی مزایا از قبیل اضافه کاری ، پاداش، مالیات بازنشستگی ، تامین اجتماعی
:سرمایه در گردش که معادل با هزینه های پیش پرداخت بعلاوه موجودی های انبار ، اسکناسها ، و حسابهای دریافتی وجه نقد است
Fb : کمک سرمایه گذار که به صورت درصد بیان می شود
df : شاخص تعدیل کننده قیمت
1-1-3 - عوامل موثر بر بهره وری :
عوامل متعددی روی بهره وری تاثیر می گذارند. ولی بطور کلی می توان گفت که مجموعه عواملی که روی مقدار تولید و نیروی کار و داده های دیگر تاثیر می گذارند روی بهره وری کل و بهره وری نیروی کار مؤثر واقع می شوند و در این قیمت به مهمترین آنها به صورت خلاصه اشاره می شود:
1ـ روشهای مدیریتی : مدیریت وظیفه استفاده درست و منطقی از منابع موجود بر بنگاه یا سازمان را بر عهده دارد و به کارگیری روشهای منطقی و نوین در مدیریت می تواند در کمیت و کیفیت تولید تاثیر بسزایی بگذارد و بهره وری را دستخوش تغییر کند.
2ـ ماشین آلات و تجهیزات : ماشین آلات و تجهیزات جدید ، تعمیرات خوب و به موقع آنها ، افزایش ظرفیت ماشین آلات ، بهره برداری مناسب و بجا با توجه به شرایط از این تجهیزات و … عوامل مهم بهره وری به شمار می رود.
3ـ تکنولوژی : پیشرفت تکنولوژی یک عامل مهم در بهبود بهره وری می باشد ابداع شیوه های جدید در تولید کالا و خدمات و بهبود کیفیت از طریق اتوماسیون و تکنولوژی اطلاعات تولید کالا افزایش می یابد و زمان مورد نیاز برای تولید آنها کاهش می یابد و اینها باعث افزایش در بهره وری می شوند .
4ـ مواد و انرژی : هر گونه صرفه جویی در مواد انرژی باعث می شود که هزینه پرداختی به آنها کاهش یابد که این کار به معنی این است که ارزش داده یا مقدار داده کاهش می یابد که این باعث افزایش بهره وری می شود.
5ـ افراد (انسانها ) : افراد یا انسانها بصورت کارگر ، کارفرما، مهندس و … منبع اصلی بهبود بهره وری هستند زیرا به کارگیری افراد متخصص و دارای تجارب و انگیزه های بالا باعث کاهش در هزینه های پرداختی می شود که این خود باعث افزایش بهره وری می شود.
6ـ روشهای کار : منظور از روشهای کاری ، جابه جایی و جانشینی نیروی انسانی ، ابزارهایی که به کارگرفته می‌شود، محیطهایی که تولید در آن صورت می گیرد ، ایمنی کار ، نوع ماشینها ، و. . . است که روی بهره وری تأثیر دارند .
وهمچنین بسیاری از عوامل برونزا مانند تغییرات اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی و تغییرات ساختاری که درخارج بنگاه اتفاق می افتد، می تواند روی بهره وری کل و نیروی کار تأثیر بگذارد.
1-2- مفهوم دستمزد
بررسی وضعیت دستمزد و پرداختن به این مسئله چه در سطح کلان و چه در سطح خرد از جایگاه والایی برخوردار است . حقوق و دستمزد مناسب یکی از مهمترین مقوله های مورد بحث درهر دوره بوده است و خواهد بود . توجه به وضعیت حقوق و دستمزد از طرف دولتمردان ، سیاستمداران ، کارفرمایان و .. امری ضروری به حساب می آید ، زیرا حقوق و دستمزد در رفتار و سطح زندگی ، قدرت خرید و سلامت روحی – روانی افراد یک جامعه تأثیر فراوان دارد و نهایتاً باعث افزایش تولید و کارایی در جامعه می گردد ؛ حقوق و دستمزد غیر منصفانه باعث بحران اقتصادی ، کاهش کارایی ، رفتارهای ناهنجار و مفاسد اجتماعی می گردد . از این رو بدان توجه کافی مبذول می‌شود.
با توجه به تعاریف متعدد از دستمزد در اینجا به یک تعریف که اکثر کتابها به آن اشاره می کنند اکتفا می کنیم :
حقوق و دستمزد عبارت است از « وجه نقد و یا هرگونه مزایای نقدی که کارکنان در مقابل انجام کار ، از کارفرما دریافت می دارند »[15]
دستمزد را می توان از سه بعد اقتصادی ؛ حقوقی و اجتماعی مورد بررسی قرار داد که ما در این پایان نامه به بررسی بعد اقتصادی آن می پردازیم . همچنین ، نظریات اقتصادی در مورد چگونه تعیین سطح دستمزد و تغییرات آن در فصلهای بعدی ارائه شده است .
1-3 - فناوری اطلاعات
1-3-1- اهمیت فناوری اطلاعات
سوالی که اینجا مطرح می شود این است که لزوم توجه به فناوری اطلاعات چیست ؟ همانگونه که همگان می دانند انقلاب تکنولوژیک دانش اطلاعات ، پی آمدهای زیادی در زمینه فرهنگی، اجتماعی ، اقتصادی و حتی سیاسی جامعه بشری به همراه داشته است و خواهد داشت . اصولاً گسترش و استفاده از فناوری اطلاعات از سه جهت می تواند مهم باشد :
اول اینکه تکنولوژی اطلاعات ، خود یک صنعت استرتژیک است و یکی از سود آورترین صنایع به شمار می رود و دوم اینکه ، تکنولوژی اطلاعات ، یک تکنولوژی کلیدی است و در همة صنایع جهان و خدمات کاربرد دارد . و سوم اینکه ، تکنولوژی اطلاعات یک زیر بنای اساسی است که همه شرکتها و مؤسسات و واحدهای اقتصادی را قادر می سازد که در استفاده از دانش بشری و همچنین انتقال آن سهیم شوند.[16]
فناوری اطلاعات به عنوان یک تغییر تکنولوژی ، کلید رقابتهای صنعتی و رشد اقتصادی به شمار می رود و تاثیر زیادی در تغییرات اقتصادی جهان داشته است .
واحدهای اقتصادی با به کارگیری فناوری اطلاعات و با قرار گرفتن در فضای اطلاعاتی مناسب، می توانند هزینه های خود را کاهش داده و بهره وری و کیفیت محصول خود را افزایش دهند. و کارایی خود را بهبود ببخشند. که این از طریق خودکارکردن فرآیندها و پروسه های تولید، ذخیره و ارزیابی دقیق اطلاعات ، طراحی و تولید به کمک کامپیوتر ، توانایی های سریع در ارتباطات صورت می گیرد. تکنولوژی اطلاعات در عین حال که از لحاظ زیست محیطی کم خطر است ، پتانسیلهای زیادی هم برای ایجاد اشتغال دارد . تکنولوژی اطلاعات در مقایسه باسایر صنایع خیلی سرمایه بر نیست و بیشتر به مهارتهای فنی نیروی انسانی متکی است و در صورت اجرای سیاستهای صحیح توسعه منابع انسانی اختلاف درآمدها را نیز کاهش خواهدداد.
1-3-2- تعریف واژه فناوری اطلاعات ( تکنولوژی اطلاعات )
قبل از اینکه به تعریف فناوری اطلاعات ( تکنولوژی اطلاعات ) بپردازیم . به بررسی مختصر واژگان تکنولوژی و اطلاعات می پردازیم .
تکنولوژی چیست ؟
مرکز انتقال تکنولوژی آسیا و اقیانوسیه ، تکنولوژی را متشکل از چهار عنصر یا چهار جزء می داند. (1986 )
1ـ تکنولوژی افزار (Techno war ) : تکنولوژی افزار یا به عبارتی همان سخت افزار ، در حقیقت همان تکنولوژی متجسم در اشیاء است و شامل ماشین ، تجهیزات و ابزار آنها و . . .غیره می شود که در اصل تسهیلات فیزیکی و تجهیزاتند.
2ـ انسان افزار (Human ware ) : به معنی تکنولوژی متجسم در انسان است و شامل مهارتهای تولید ، نوآوری و خلاقیت می گردد که در حقیقت توانائیهای انسان ، مهارت ، تجربه و استعداد و هوش او را در بر می گیرد.
3ـ اطلاعات افزار : (InFo war ) : این جزء از تکنولوژی به صورت دانشی است که در قالب تئوریها ، طرحها، دستنامه ها ، پایگاه داده های کامپیوتری و غیره تجلی می یابد.
4ـ سازمان افزار (orga ware ) : عبارت است از تکنولوژی متجسم در سازمان مدیریت عامل ارتباط دهنده و هدایت کنندة سایر اجزاء تکنولوژی است و عملیات تولید یا ارائه خدمت را رهبری و هماهنگ می کند.[17]
در نشریات وپیو 1977 و 1988 تکنولوژی چنین تعریف شده است : « تکنولوژی دانش سیستماتیک ( نظام یافته ) برای ساخت یک تولید یا ارائه خدمات صنعتی ، کشاورزی ، تجاری است و یا اینکه دانش انعکاس یافته در یک اختراع ، یک ابتکار ، یک طرح صنعتی یا اطلاعات فنی در قالب اسناد و یا در مهارت و تجربه کارشناسان برای طراحی ، استقرار و عملیات و نگهداری کارخانه و یا تجهیزات و یا برای مدیریت شرکت صنعتی ، تجاری و فعالیت آنهاست »[18]
اطلاعات چیست ؟
اطلاعات مرکب از داده هایی است که شکل و ساختار دارد . واژة «inFormation» به معنی اطلاع از فعل لاتین «informare » و«informo» به معنی شکل دادن به چیزی است . واژة
«inFormation» از نظر علم معانی، ساخت بخشیدن به توده یا مادة نامنظم را تداعی می کند . یا به گونه دیگر ، واژة « اطلاع » به معنی « داده های » ارزشیابی در ارتباط با مسأله ای معین ، برای تصمیم گیرندة مشخص در زمان تصمیم گیری و به منظور کسب هدف تعیین شده به کار می رود .
حال این سوال مطرح می شود که « داده » چیست واژة «data » به معنی « داده ها » از فعل لاتین « do» و« dave» به معنی « دادن » گرفته شده است . مناسبترین واژه ای است که به واقعیتهای شکل نیافته و بدون ساختار فراوان تولید شده از طریق رایانه اطلاق می شود .[19]
برای تولید اطلاعات مبتنی بر رایانه ، پنج عنصر « افراد » ، « رویه ها (حاصل اندیشة افراد ، روشها ) ، « داده ها » ، « نرم افزار » و « سخت افزار» لازم می‌باشد. افراد و سخت افزار رایانه منشأ فعالیت بوده ، و نرم افزار و رویه ها مجموعه ای از دستورالعملها را تشکیل می دهند . و نرم افزار ها چگونگی تبدیل داده به اطلاعات را به سخت افزار دیکته می کند ورویه ها چگونگی تبدیل داده به اطلاعات را به افراد نشان می دهند.[20]
1-3-3- تعریف فناوری اطلاعات
تعاریف متعددی از فناوری اطلاعات ارائه شده است . ولی با کمی دقت در اکثر تعاریف می‌توان به مشترکات زیادی در آنها پی برد.
- هنر لوکاس (Henry C.Locase.Jr ) فناوری اطلاعات را اینگونه تعریف می کند : فناوری اطلاعات به تمام انواع فناوریهای به کار گرفته شده برای پردازش ، ذخیره و انتقال اطلاعات به صورت الکترونیکی اطلاق می شود. برای این منظور از تجهیزاتی نظیر کامپیوتر ، تجهیزات ارتباطاتی و شبکه ها ، ماشینهای فکس و هر بسته الکتریکی قابل اداره کردن استفاده می شود.[21]
- کیفیت بهان با در نظر گرفتن فناوری های قدیمی تر اینگونه به تعریف IT می پردازد : فناوری اطلاعات مجموعه ای از ابزارها ، تجهیزات ودانشها و مهارتهاست که از آنها در گرد آوری ، ذخیره سازی ، بازیابی و انتقال اطلاعات استفاده می شود . این اصطلاح ، فناوریهای نوین مثل کامپیوتر ، انتقال از طریق فکس ، میکرو گرافها ، ارتباط راه دور همچنین فناوریهای قدیمی تر نظیر اسناد ، ماشینهای محاسباتی مکانیکی ، چاپ و حکاکی را در بر می گیرد.[22]
- مهدوی در کتاب خود فناوری اطلاعات را شامل کامپیوتر و فناوری های ارتباطات و همچنین نرم افزارها می داند و بیان می دارد که پیشرفتهای اخیر در فناوری ، دامنه این اصطلاح را در بخش عرضه ( سخت افزار ، نرم افزار، کامپیوتر، تجهیزات ارتباطات راه دور ، صنایع میکرو الکترونیک ) و در بخش تقاضا کاربرد های فناوری اطلاعات در همه بخشهای اقتصادی از جمله تولید انعطاف پذیر ، سیستم های داد و ستد مالی ، سیستمهای اطلاعاتی ، پایانه های حمل و نقل ، مهندسی خدمات ، معماری و چاپ و نشر الکتریکی و سیستمهای اطلاعات مدیریت ) بسیار گسترده کرده است .
- عبد العزیز آبتین ، در پایان نامه خود بر اساس تعریف گروهی از علما و دانشمندان فناوری اطلاعات را اینچنین بیان کرده است که :
«فناوری اطلاعات محدوده وسیعی از اختراعات و رسانه های ارتباطی است که سیستمهای اطلاعاتی و افراد را به همدیگر مرتبط می‌کنند ، که شامل پست صدا (Voice Mail)، پست الکتریکی (Electronic mail )، کنفرانس صوتی (Voice conFerencing)، کنفرانس ویدئوئی
(viedeo conFerencing ) ، گروه افزارها و اینترنتهای مشترک (Groupware and corporate Internet ) تلفنهای اتومبیلی (Car phones )، ماشینهای فکس ، دستیاران دیجیتال پرسنل و مانند آنها می باشد. سیستمهای اطلاعات و فناوری های اطلاعات اغلب در هم پیچیده هستند و معمولاً آنها را با همدیگر به اسم فناوی اطلاعات بکار می برند.»
- اریک برین جلفسون (Etik Bryn jolfsson ) در تعریف فناوری اطلاعات می‌گوید که :
«فناوری اطلاعات تعریفهای متفاوتی دارد که دفتر تجربه و تحلیل اقتصاد آمریکا ماشین های محاسبه ای و ثبتی و اداری را جزء آنها به شمار می‌آورد و برخی دیگر به تجهیزات پردازش اطلاعات که شامل تجهیزات ارتباطی ، وسایل مهندسی و علمی ، فتوکپی ها و وسایل مرتبط توجه کرده اند و علاوه بر این نرم افزارها و خدمات مرتبط با آن را گاهی اوقات جزء سرمایه فناوری اطلاعات در نظر گرفته می شود و برخی بهره وری از سیستم اطلاعاتی کارکنان یا کارگرانی که از کامپیوتر در محل کار استفاده می کنند. بهره جسته‌اند.»
کنت سی لاودن وجین پی لادون اجزاء فناوری اطلاعات را به صورت زیر تعریف می کنند:[23]
- سخت افزار (Hardware ) : تجهیزات فیزیکی که برای فعالیتهای ورودی ، پردازش و خروجی در یک سیستم بکار می روند و شامل موارد زیر می باشند. واحد پردازش ، ابزارهای مختلف ورودی و ذخیرة اطلاعات رسانه های فیزیکی برای اتصال این ابزارها به یکدیگر.
- نرم افزارها (software ) : دستور العملهای دقیقی است که از قبل برنامه نویسی شده اند و اجزای سخت افزاری سیستم را کنترل و هماهنگ می کنند .
- فناوری ذخیره (stor technoLogy ): شامل رسانه های فیزیکی مانند دیسکهای نوری، نوارهای مغناطیسی برای ذخیره داده و نیز نرم افزارهایی که سازماندهی داده ها را در این رسانه ها مدیریت می کند.این فناوری پایگاههای اطلاعاتی را نیز در بر می گیرد.
- فناوری ارتباطات (Communication technology ) : شامل ابزارهای فیزیکی و نرم افزاری است که اجزاء گوناگون سخت افزارها را به هم متصل می سازد و داده ها را از یک محل به محل دیگر ارسال می کند با استفاده از رایانه ها و تجهیزات ارتباطی می توان در محیط شبکه از داده ها ، صدا ، تصاویر، صوت وحتی ویدئو به طور مشترک بهره برداری می کرد.
- شبکه (Network ) : دو یا چند رایانه را برای استفادة مشترک از داده ها و سایر منابع رایانه ای مانند نرم افزار ها و چاپگر ها را به هم مرتبط می‌سازد.
1-3-4- تاریخچة فناوری اطلاعات [24]
روند تکاملی فناوری اطلاعات ریشه در تکامل ابزارهای ارتباطی و سیستمهای جمع آوری ، ذخیره سازی ، پردازش و انتقال اطلاعات دارد ، بنابراین با توجه به روند تکاملی هر کدام از آنها ، فناوری اطلاعات نیز تکامل یافته است . تاریخچه فناوری اطلاعات را بر این اساس به چهار دورة اصلی تقسیم می کنیم که عبارتند از :
|
The permecanichal Age |
عصر قبل از مکانیکی (1450 بعد از میلاد-3000 قبل از میلاد ) |
دورة اول : |
|
The Mecanichal Age |
عصر مکانیکی (1840 بعد از میلاد-1450 بعداز میلاد ) |
دورة دوم : |
|
The Electromecanichal Age |
عصر الکترومکانیکی (1940 بعداز میلاد – 1840 بعداز میلاد ) |
دورة سوم : |
|
عصر الکترونیک ( زمان حال – 1940 بعداز میلاد ) |
دورة چهارم : |
دورة اول : چگونگی نمایش و ذخیرة اطلاعات بگونه ای که دقیق ، روشن و دائمی باقی بمانند، مهمترین مسئله ای بود که انسانها در طول دورة اول با آن روبرو بودند و با اختراع الفبا و اولین سیستمهای نوشتاری وشمارش ( چرتکه ) ، ایجاد سیستمهای شمارشی 9 رقمی ، سپس ده رقمی ، و اختراع کاغذ بر این مشکل فائق آمدند . هر چند که زمان و هزینه زیادی مورد نیاز بود و امکان بهره گیری از این امکانات برای همه ممکن نبود ، دستیابی به ا بزارهای فوق به انسان امکان غلبه بر موانع و شناخت بهتر جهان اطراف ، را اعطا نمود و به او اجازه داد به ثبت و انتقال ایده هایش بپردازد. حکاکی شکل حیوانات و انسان بر روی سنگها و در درون غارها اولین سیستمهای اطلاعاتی بود که در این دوره مورد استفاده قرار گرفتند.
دورة دوم : عصر مکانیکی با بهره گیری از ابزارها و فناوریها نظیر چرخ دنده ، محورها ، و انتقال مکانیکی به وسیلة آنها شروع شده، و مخترعین ماشینهایی را اختراع نمودند که برخی کارها را که انسان عادت داشت خودش انجام دهد ، به جای او انجام دهد. مهمترین پدیده های این دوره ، دستگاه چاپ گوتنبرگ در قرن 16 ، ابداعات و نوآوری حاصله درمحاسبات مکانیکی در قرن 17 توسط پاسکال و لینییز که اولین ماشین حساب مکانیکی لقب گرفتند و در قرن 18 جاکارت و در قرن 19 ببیچ ، کارت پانچ را به همراه برنامه ریزی خودکار پی ریزی نمودند . که این ماشینها از طریق کارتهای سوراخ شده ، اطلاعات را دریافت و پس از انجام محاسبات لازم ، داده ها و نتایج حاصله را چاپ می نمود. این ماشینها دارای حافظه بودند و می توانستند اعداد ورودی و نتایج محاسبات را ذخیره نمایند. کار این ماشینها اساس کار کامپیوتر های امروزی گردید . البته در این دوره ابزارهای ارتباطاتی بخصوص ارتباط از راه دور بجز پست عادی هنوز اختراع نشده بودند .
دورة سوم : مهمترین ویژگی دورة الکترومکانیکی شروع ارتباطات از راه دور بود .که با اختراع تلگراف ماموئل مورس در سال 1844 ، تلفن گراهام بل در سال 1876 و بی سیم مارکونی در سال 1859 ، اولین گامهای لازم جهت کاهش محدودیتهای جغرافیایی و در نقل و انتقال اطلاعات بصورت عملی به وقوع پیوست . در اواخر این دوره یعنی دهه 1940 ، شاهد ظهور اولین نسلهای کامپیوتر بودیم . نیمة اول قرن بیستم شاهد توسعه دستگاههای الکترومکانیکی بودیم . این دستگاهها طوری ساخته و طراحی شده بودند که با استفاده از کارتهای منگنه ، ذخیره سازی و پردازش داده ها را انجام دهند .
دورة چهارم : عصر الکترونیک با اختراع کامپیوتر شروع شد . با توجه به تغییرات سریع فناوری اطلاعات در نیمه دوم قرن بیستم به جرأت می توان گفت که تغییرات سه دهة اخیر در فناوری اطلاعات از کل تغییرات سه دورة گذشته ، خیلی بیشتر می باشند به طوریکه علاوه بر ظهور شش نسل گوناگون از انوع کامپیوتر ها که ابزار جمع آوری ، ذخیره و پردازش اطلاعات می باشند ، در فناوری های ارتباطی نیز پیشرفتهای مهم و بزرگی صورت گرفته است که مهمترین آنها ظهور پست الکترونیک و اینترنت می باشند .
صنعت ارتباطات ، نیز رشدی برابر با صنعت کامپیوتر دارد . پیشرفتهای حاصل در هر دو صنعت موجبات افزایش تعداد سیستمهای داده پردازی را فراهم کرده است .با ترکیب سیستمهای کامپیوتری با امکانات ارتباطی نظیر خطوط تلفن یا ماهواره ها ، شبکه ها ایجاد شده اند که علاوه بر بهبود توانایی های استفاده کنندگان از اطلاعات ، افزایش سرعت پردازش و مبادله اطلاعات در مسافتهای دور ، همزمان هزینه های استفاده را کاهش می دهند .
1-3-5- کامپیوتر و اینترنت
بر اساس تعریفی که از فناوری اطلاعات صورت گرفته و نظرات متفاوتی که در مورد فناوری اطلاعات ارائه شده است ، به جرأت می توان گفت که یکی ابزارهای اساسی و مهم فناوری اطلاعات یعنی جمع آوری و ذخیره و پردازش اطلاعات ، در عصر حاضر کامپیوتر و بخصوص اینترنت می باشد . بنابراین لازم است سیر تحول کامپیوتر و پیدایش نیز مورد بررسی قرار گیرد، که به طور خلاصه به هر دو آنها اشاره می شود.
1-3-5-1- تاریخچة رایانه ( کامپیوتر ) و نسلهای آن : [25]
فکر ساختن ماشینی که به طور خود کار و با برنامه ریزی کار کند، برای اولین بار توسط ببیچ در سال 1822 مطرح شد. ببیچ سالهای زیادی از عمرش را صرف ساختن این ماشین کرد، اما نتوانست آن را تکمیل کند. طرحهایی که ببیچ ارائه نموده بود خیلی پیشرفته تر از زمان خود بود ، ولی این طرحها و افکار او بود که در ساختن کامپیوتر های اولیه بکار رفت و به همین دلیل به وی لقب پدر کامپیوتر داده اند .
کامپیوتر های نسل اول :
بعد از جنگ جهانی دوم ، جنبش و تحرک زیادی برای ساخت ماشینهای سریعتر و قوی تر بوجود آمد . اولین کامپیوتر در سال 1944 در دانشگاه هاروارد توسط آیکن و نوع کاملتر آن دو سال بعد در دانشگاه پنسیلوانیا به نام ایناک [26](ENIAC ) برای حل مسائل مربوط به مواد منفجره و انفجار برای ادراة جنگ افزار ارتش آمریکا توسط دکتر مانلکی و اِکِرت ساخته و تکمیل شد . در این کامپیوتر در حدود 2000 لامپ خلاء استفاده شده بود و برای تهیه انرژی مورد نیاز برای لامپها و دستگاههای جانبی و تهویه در حدود kw 130 انرژی لازم بود. این ماشین می توانست مجموعاً 500 عمل جمع و 350ضرب را در مدت یک ثانیه انجام دهد .
در سال 1952 ، کامپیوتری به نام اِدواک (EDVAC ) توسط دکتر نیومن که قادر به ذخیره کردن برنامه بود، ساخته شد که اساس کار کامپیوتر های امروز قرار گرفت .
تا قبل از 1955 کامپیوتر ها برای کارهای علمی و تجاری به صورت تک منظوره ساخته می شدند ، که به این نوع کامپیوترها، کامپیوترهای نسل اول می گویند.
کامپیوترهای نسل دوم :
از سالهای 1950 به بعد اختراع ترانزیستور و استفاده از آن در کامپیوتر و بعلاوه استفاده از حلقه های کوچک مغناطیسی به نام: حافظة (Core ) تغییرات اساسی در ساخت کامپیوتر ها بوجود آورد.
در سال 1959 اولین کامپیوتر های تزانزیستوری عرضه شدند که به کامپیوترهای نسل دوم معروفند و از آنها می توان به کامپیوتر های IBM 1000,IBM 1620,IBM 1401 اشاره کرد که در بسیاری از کشورهای جهان به عنوان یک ابزار مدیریت و پردازش اطلاعات در سطحی وسیع، از کامپیوتر استفاده بعمل می آمد ؛ که دارای ویژگیهای زیر می باشند:
- سرعت آنها تا 1MHZ رسید.
- ظرفیت حافظه درآنها kb 60 و حتی بیشتر بود.
- همه منظور ه بودند.
- در آنها حافظه Core و زبانهای سطح بالا برنامه نویسی استفاده می شد .
- حجم آنها به مراتب کوچکتر شد.
کامپیوتر های نسل سوم :
در سال 1960 اولین کامپیوتر نسل سوم که سریعتر و قویتر بود به بازار عرضه شد که این کامپیوتر IBM360 نامیده شد . این کامپیوتر در همة امور علمی و صنعتی و تجاری قابل استفاده بود . از مشخصات مهم نسل سوم کامپیوترها ،می توان به نکات زیر اشاره کرد .
- کم شدن حجم دستگاهها و ابزارهای جانبی آنها
- افزایش قابل ملاحظه حافظه
- قابلیت ارتباط با کامپیوتر های دیگر
- بوجود آمدن سیستم عامل
- و مهمتر از همه اجزاء چند برنامه به طور همزمان
کامپیوتر های نسل چهارم :
در کامپیوتر های نسل چهارم از مدارهای مجتمع با تراکم زیاد و با تراکم خیلی زیاد استفاده شده است . و همچنین در این نسل از کامپیوترهای با حافظه نیمه هادی و میکروپروسور و پردازش مستقیم و شبکه های کامپیوتری استفاده شده است . میکرو پروسور یا ریز پردازنده ویژگی به خصوص این نسل می‌باشد و یک ریز پردازنده در حقیقت به عنوان قلب یک کامپیوتر شخصی عمل می کند وشامل میلیونها مدار الکتریکی پیشرفته می باشد .
کامپیوترهای نسل پنجم :
ایده نسل پنجم کامپیوتر ها اولین بار در سال 1980 توسط ژاپنی ها مطرح شد. این نسل شامل کامپیوتر هایی می شود که می توانند بیاموزند ، استنباط کنند ، تصمیم بگیرند و خلاصه آنکه رفتاری داشته باشند که در حوزة منطق و استدلال خاص انسان قرار دارد و به عبارت دیگر هوشمند باشند .
1-3-5-2 ظهور اینترنت [27]:
منشأ اینترنت اساساً ریشه در دورة جنگ سرد دارد ، دوره ای که در خلال آن کشمکش های هسته ای به عنوان ضروری ترین و مصیبت بارترین خطرات بالقوه جهانی در نظر گرفته شد . پرتاب اسپوتنیک یک در چهارم اکتبر 1957 از سوی اتحاد جماهیر شوروی ، تخم وحشت را در دلها کاشت و این پیام را به دنبال داشت که : اگر ملتها بتوانند ماهواره های فضایی پرتاب کنند ، قادر به حمله هسته ای از راه دور خواهند بود . این امر باعث شد که در بخش دفاع ایالات متحده آمریکا ، آژانس طرح های تحقیقاتی پیشرفته (آرپا )[28] (ARPA ) شکل گیرد.
یکی از برجسته ترین طرحهایی که آژانس از آن حمایت کرد ، بررسی مهارتها و فناوری در ارتباط با انواع مختلف شبکه های رایانه ای بود . اهداف دو گانه این طرح عبارت بود از : اول ، توسعه شبکه ای و ارتباطی که بتواند تبادل اطلاعات در بین مراکز تحقیقاتی مختلفی که در طرح‌های آرپا هستند را تسهیل کند و دوم ، به شرکت کنندگان در شبکه امکان دهد که با منابع رایانه ای اندکی که دارند در شبکه سهیم شوند . تأسیس شبکه آرپانت در سال 1969 به عنوان منشأ پیدایش اینترنت شناخته شد .
در اواخر دهة 1980 اینترنت از حالت ارتشی و تحقیقاتی خارج شد و جهت استفاده در دسترس عموم قرار گرفت . سرویس گرهای اینترنتی (ISP ها ) شروع به ارائه خدمات اینترنتی در مقابل هزینه کردند و خدماتی مانند پست الکترونیکی ، گروههای گفتگو و انتقال فایل را در اختیار کاربران گذاشتند . در سال 1986 شبکة جهانی وب ( یک سیستم مبتنی بر اینترنت که از صفحات مرتبط به یکدیگر تشکیل می شد ) راه اندازی شد و در اوایل دهه 1990 ترکیبی از پست الکتریکی ، وب و گفتگو. بر خط باعث گردید تا اینترنت از موقعیت ملی وبین المللی خاصی برخور دار شود.[29]
[1] - ابطحی ، حسن و کاظمی ، بابک ، (1376 ) ، ص 3
[2] - حسین زاده ، علی ، (1380) ، ص 12
[3] - همان ، ص 13
[4] -این مدلها و شاخصها از پایان نامه علی حسین زاده اقتباس شده است . صص16-13
[5] - Organization for European Coopreation
1- International Labor Organization
3 - Asion Productivity Organization
4 - European Productivity Agency.
1- National Iran Productivity Organization
[11] - توکلی، اکبر؛ آذربایجانی، کریم و شهریار، علی، (1379)، ص91
[13]- مجله برنامه و بودجه ، شماره 4 و 5 ، مرداد و شهریور 1379، صص 95-91
[14] - از این قسمت مدلهای بهره وری از پایان نامه کارشناسی ارشد حسین علی زاده صفحات 32-13 اقتباس شده است .
[15] - ابطحی ، حسین ، 1377 ، ص 148
[16] مهدوی ، محمد نقی ،( 1379) ، ص 31
[17] -همان ، ص 78
[18] -همان ، ص 79
[19] - رضائیان ، علی ، (1381) ، صص 44-5
[20] - همان ، ص 37
[21] -عبدالعزیز ، آبتین ،(1381) ، ص 38
[22] -کیت بهان ،( 1377) ، صص 5-1
[23] -سی لاودن ، کنت و پی لاودن، جین ، (1380 ) ، ص 9
[24] - عبدالعزیز ، آبتین ، ( 1381 ) ، صص43-40
[25] -صباغ ، علی اکبر و شریفی راد ، رضا ،( 1379 ) – صص 31-27
1- Electronic Numerical Intergrated and Calculater
[27] -اسلوین ، جمیز ، (1380 ) ، صص 28-27
2-Advanced Research Projects Agency
[29] -لوین یانگ ، مارگارت ، (1380) ، ص 19
